Verhaalmodus
De laatste dag van Pompeï
As valt en standbeelden storten in terwijl families proberen te ontsnappen. Brjoellov toont de verwoesting van Pompeï via de keuzes van mensen die vechten om te overleven.
- Pompeï barst in paniek uit onder een rode lucht.
- Linksonder hangt een gezin samen.
- Een gevallen vrouw ligt naast haar verspreide sieraden.
- Een bliksemflits verlicht de beelden die van het dak vallen.
- Vesuvius kleurt de hele horizon rood.
- Een man in het wit draagt heilige vaten door de menigte.
- Families reiken nog steeds naar elkaar tijdens de ineenstorting.
De laatste dag van Pompeï is een schilderij uit 1833 van Karl Bryullov van de inwoners van Pompeï die vluchten terwijl de Vesuvius in 79 n.Chr. uitbarst en gebouwen en beelden om hen heen neerstorten; het hangt in het Russisch Staatsmuseum in Sint-Petersburg.
Brjoellov verbeeldt de uitbarsting van de Vesuvius in 79 n.Chr. Het werk uit 1833 is een verbeelding van een ramp uit de oudheid, geen verslag van een gebeurtenis die de kunstenaar zelf meemaakte.
Zes en een halve meter doek besteed aan één catastrofe, en Bryullov besteedt het aan gezichten in plaats van aan de vulkaan.
Wat het schilderij laat zien
De lucht is het eerste dat je opmerkt: de Vesuvius heeft de hele horizon rood gemaakt, en bliksem accentueert de daken. De stad is al verloren.
Dan versmalt het beeld tot de mensen. Bryullov schildert paniek als een reeks kleine, specifieke beslissingen — wie wordt gedragen, wie wordt gesleept, wie is gestopt.
De mensen binnen de instorting
Een gezin klampt zich samen aan de linker onderkant. In de buurt ligt een vrouw gevallen, met haar sieraden verspreid over de stenen, al buiten elk redden.
Een man in het wit draagt heilige vaten door de drukte. Anderen reiken simpelweg naar elkaar, wat het echte onderwerp van de schilderij is.
Ramp in operatische schaal
Beelden vallen van een dak tegen de brandende lucht, en de architectuur valt uit elkaar in hetzelfde kader als de lichamen. Bryullov stelt de verwoesting op als theater, maar weigert het op afstand te plaatsen.
Het schilderij werd ter plekke bestudeerd: hij bezocht de opgravingen in Pompeï en werkte vanuit wat daadwerkelijk uit de as was opgegraven.
Waarom het nog steeds binnenkomt
Het rode licht plaatst iedereen in dezelfde noodsituatie. Rang, schoonheid en kracht doen er niet meer toe, en het beeld gaat over wie naar wie reikt.
Waarom De Laatste Dag van Pompeï ertoe doet
Het doek van Bryullov maakte hem beroemd in heel Europa en werd een mijlpaal van het Russische Romantiek, en vormde een brug tussen neoklassieke compositie en volledige Romantische drama.
Het behoort tot het Staats Russisch Museum in Sint-Petersburg.
Zes meter catastrofe, en het keert steeds terug naar handen die zich vasthouden.
De details in één oogopslag
Bronnen en verder lezen
- De laatste dag van Pompeï — State Russian Museum
- Biografie van de kunstenaar: Karl Bryullov (Wikipedia, Engels)
- De laatste dag van Pompeï (Wikipedia, Engels)